በምርጫ ለማሸነፍ - የኩንተስ ምክር

Thursday, 30 April 2015 12:16
  • ለኢህዴግና ተቃዋሚዎች የሚሆን

 

   (በመኩሪያ መካሻ)


 

      በጥንታዊቷ ሮማ የተባ አንደበት የነበረው አንድ ሰው በ64 ዓመተ ዓለም ብቅ አለ፡፡ ይህ ሰው ማርከስ ቱሊየስ ቺቼሮ ነበር፡፡ ቺቼሮ በበጋው የ64 ዓመተ ዓለም ለሮማ ሪፑብሊክ ምክር ቤት አባልነት ይወዳደር ነበር፡፡ በዚያን ወቅት የ42 ዓመት ጐልማሳ ሲሆን በአንዲት አነስተኛ አርፒኒዮና በምትባልና ከሮም ደቡብ በምትገኝ ከተማ ተወለደ፡፡ አባቱም ሀብታም የከተማዋ ነጋድራስ ሲሆን ልጆቹ ማርክስና ኩንተስ (ታናሹ) በወቅቱ በትምህርት እንዲበለጽጉ በማሰብ ወደ ግሪክ ልኮ ፍልስፍናና ዲስኩር እንዲማሩ አድርጓል፡፡

      ማርከስ የለማ አእምሮና ወርቃማ ምላስ የታደለ አንደበተ ርቱዕ ሰው ነበር፡፡ ማርከስ ያልታደለው ስጦታ ቢኖር ከባለፀጋ አለመወለድን ብቻ ነው፡፡ በወቅቱ የነበረው የሮማውያን ማህበረሰብ ደግሞ ለመደብ ልዩ ሥፍራን ይሰጥ ስለነበር እንደነ ማርከስ ቺቼሮ ያሉ የመጫኛ ነካሽ ልጆች በሪፐብሊኳ ሁነኛ ሥፍራ ማግኘት አይችሉም፡፡ ይህ ሰው ግን የማይበገር ሳተና በመሆኑ አሠራሩ ትክክል አለመሆኑን ለማረጋገጥ ቆርጦ ተነሳ፡፡

በወጣትነቱ ማርከስ ፖምፔይ በተባለው ዝነኛ ሰውና የሮማ ጄኔራል በሆነው ፖምፔይ ሥር ወታደራዊ አገልግሎት አበርክቷል፡፡ እንደሚታወሰው ታላቁ ፖምፔይ የጁሊየስ ቄሳር ተቀናቃኝ ሆኖ የሮማን መንግሥት ይታደጋታል፡፡ ወጣቱ ፖምፔይ የማርከስ ደጋፊ ሲሆን በተከታታይ በሚደረጉ የፖለቲካ አካሄዶቹ ሁሉ እርዳታ አድርጐለታል፡፡ ማርከስ ገና በ25 ዓመቱ በነፍስ ለተከሰሰ ሰው ጥብቅና ቆሞ የመጀመሪያውን የፍርድ ቤት ውሎውን አሸንፏል፡፡ ከዚያም በተከታታይ የቆመላቸው ታዋቂ ሰዎች እንዲረቱ በማድረጉ መልካም ዝናው በየአደባባዩ ጐመራ፡፡ ይህም ሁኔታ በፖለቲካ ታወቂነት ስሙ በሪፑብሊኳ እንዲገን አደረገ፡፡ በመሆኑም በሚያመረቃ መልኩ በሪፑብሊኩ የአስተዳደርና ፋይናንስ እንዲሁም በታችኛው የምክር ቤት ሹመቶች ላይ በተሿሚነት አገልግሏል፡፡ በዋና የሮማውያን ምክር ቤት አባል ለመሆን ከመኳንንት ዘር መውጣት የግድ አስፈላጊ በመሆኑ የማርከስን ጥረት ታላቅ ፈተና ውስጥ ከቶት እንደነበር ይታወሳል፡፡

      በሪፐብሊኩ የምክር ቤት አባል ሆኖ ለመቅረብ ምንም እንኳ የመኳንንትና ‹‹ሰማያዊ-ደም›› ያለው የዘር መሠረት የሌለው ቢሆንም እጅግ አስቸጋሪውን የምርጫ ዘመቻ ለማድረግ ወሰነ፡፡ ‹‹ማሸነፍ!›› አለብኝ ብሎ ስለተነሳም ባለ ‹‹ሰማያዊ ደም›› ተፎካካሪዎቹን ኩም ለማድረግ እንዲህ ቀላል የሆነ ትግል እንደማይገጥመው መገመት ችሏል፡፡ ለዚህ ደግሞ ታናሽ ወንድሙና የተግባር ሰው የሆነው ኩንተስ ታላቅ ወንድሙ ምክር እንደሚያስፈልገው አረጋገጠ፡፡ በዚህም ወስኖ የምርጫ ምክር ለመለገስ ተነሳሳ፡፡ ኩንተስ በአራት ዓመት ከማርክስ የሚያንስ ሲሆን በባህሪው ተናዳጅና ጨካኝነት ነበረበት፡፡ በተጻራሪው ደግሞ ለማርክስ ታማኝ የሆነና የታላቅ ወንድሙ ማሸነፍ ለእሱም ቢሆን ለእውቅናና ሀብት መንገድ ከፋች መሆኑን ያምናል፡፡ ከማርከስ የቅርብ ጓደኛ ከሆነው አቲከስ እህቱን አግብቶ አንድ ወንድ ልጅም ወልዷል፡፡

      ወንድሙ በምርጫ እንዲያሸንፍ ዘንድ ለመርዳት ቆርጦ የተነሳው ኩንተስ የምክር ቤት ምርጫው ዘመቻ እንደተጀመረ ለማርከስ በምርጫው ሂደት እንዴት መሳተፍ እንዳለበት የሚገልጽ ደብዳቤ አዘጋጀ፡፡ ይህም ደብዳቤ ለዘመናት ሳይታወቅ የቆየና በላቲን ቋንቋ ‹‹Commentariolum Petitionis›› የተሰኘው ነበር፡፡ አንዳንድ የሮማውያን ሥነ-ጥበብ አዋቂዎች ኩንተስ ስለመጻፉ የሚጠራጠሩ ቢሆንም ሌሎች ተቀናቃኞቻቸው ደግሞ ኩንተስ በትክክል የደብዳቤዉ ፀሐፊ እንደሆነ ያምናሉ፡፡ ዋናው ጉዳይ ማንም ይጻፈው ማን ጉዳዩ ያለው በፀሐፊው ማንነት ላይ ሳይሆን የጽሑፉ ምንነት ላይ ነው ፡፡ በትክክል ማለት የሚቻለው ግን ፀሐፊው በመጀመሪያው ምዕተ ዓለም የነበረውን የሮማውያንን ፖለቲካ የሚያውቅና እንዴት ምርጫን ማሸነፍ እንደሚቻል የተገነዘበ ነበር ማለት ይቻላል፡፡ ይህ ምርጫን የማሸነፍ ዘዴ ለዚያን ወቅት ብቻ ሳይሆን ዛሬም እኛ ለተሰለፍንበት የፖለቲካ ምህዳር ጠቃሚ ማስታወሻ እንደሆነ ይታመናል፡፡ ይህን የምርጫ ምክር በማናቸውም የምርጫ ዘመቻ ላይ መጠቀም አሸናፊነትን ያስጨብጣል፡፡

      በቺቼሮ ወንድማማቾች ዘመን ሮም በሰባት ጉብታዎች መካከልና በታይበር ወንዝ አጠገብ የተከተመች አናሳ ከተማ ብትሆንም በወቅቱ ታላቅ ኢምፓየር ሆና ሙገሳን ያገኘች ናት፡፡ የሮማ ፖለቲካም በውስን ሊሂቃኖችዋና በጣት በሚቆጠሩ የመኳንንት ቤተሰቦች ቁጥጥር ሥር የወደቀ ነበር፡፡ የሮማ ዜጐች በሜዲተራኒያን ክልል የሚኖሩ በመሆኑ ቀሪ የምርጫ ሳጥን የሚታሰብባት አልነበረችም፡፡ ከሮም ከተማና ከአካባቢዋ በሚገኙ ከተሞች የተውጣጡ ዕጩዎች ናቸው የምርጫ ውድድር የሚያደርጉት፡፡

      ማንኛውም ሮማዊ ለምክር ቤት አባልነት ለመመረጥ በመጀመሪያ የግዴታ ወታደራዊ አገልግሎትን መፈፀም ይኖርበታል፡፡ በተጨማሪም በተከታታይ በታችኛው የመንግሥታዊ አካላት ቢሮዎች ውስጥ (Cursus honorum) ወይም ‹‹የክብር ጐዳና›› ተመርጦ ማገልገልን ይጠይቃል፡፡ በዚህ ረዥም ሂደት ውስጥ በአስተዳደሩ አነስተኛ እርከኖች አቃቤ-ንዋይ ሆኖ ከማገልገል ይጀምራል፡፡ በሁለተኛ ደረጃም የሲቪል ፍርድ ቤቶች ኃላፊነት ይከተላል፡፡ እንዲህ እያለ ኃላፊነቱ የሮማን ጠቅላይ ግዛቶች ወደ ማስተዳደር ኃላፊነት ይሸጋገራል፡፡ የተወሰኑና ምርጦቹ ብቻ ናቸው ለምክር ቤት ምርጫ የሚወዳደሩት፡፡ ምርጫውም በሮም ከበርቴዎች ከፍተኛ ቁጥጥርና ጥበቃ ይደረግለታል፡፡

      ሮማውያን የግሪካውያንን ‹‹አንድ ሰው፣ አንድ ድምጽ›› አስተሳሰብ ይከተላሉ፡፡ ማንኛውም ለአቅመ አዳም የደረሰ ወንድ ዜጋ ድምጽ መስጠት ይችላል፡፡ እርግጥ ሁኔታው እጅግ በተወሳሰበ ቡድናዊ ጦርነት ተጠርንፏል፡፡ ግለሰቦች የቡድናቸው አባል በምን መልኩ ድምጽ መስጠት እንዳለበት ድጋፍ ያደርጋሉ፡፡ በምክር ቤቱ ደግሞ ቡድኑ ነው አንድ ድምጽ የሚሰጠው፡፡ እነዚህ ቡድኖች መሠረታቸው ወታደራዊ ወይም ጐሳዊ ሊሆን ይችላል፡፡ በእነ ቺቼሮ ዘመን ግን የነበረው የምርጫ ሁኔታ በመደባዊ የሀብት ብቃት ተለውጧል፡፡ በአብዛኛው ዝቅተኛ ሕብረተሰብ ዘንድ ሀብታሙ ዜጋ የበላይነትን ይይዛል፡፡ የምርጫ ሥርዓቱ በሮምና በሮም ዙሪያ ለሚኖሩ ቅድሚያን ይሰጣል፡፡ ስለዚህ ከሮማ በርቀት የሚኖር ገበሬ ወይም ነጋዴ ተጉዞ ምርጫ ለማድረግ የሚያስችለው ሁኔታ አልነበረም ማለት ይቻላል፡፡

      ምንም እንኳ በምርጫው ዘመቻ ወቅት መራጮችን መግዛትና የምርጫ ብጥብጦች ቢከሰቱም በዋና መዲናዋ ለሚኖሩና ወደ ሮም ተጉዘው ምርጫ ለሚያደርጉ የምርጫው ሁኔታ የተስተካከለና ትክክለኛ እንደሆነ መናገር ይቻላል፡፡ ዜጐች ካምፓስ ማሪተስ አደባባይ በመገኘት ከንጋቱ ጀምሮ የመጨረሻውን የምርጫ ውድድር ዲስኩር ያዳምጣሉ፡፡ ከዚያም በየምርጫ ጣቢያቸው ተከፋፍለው ድምጻቸውን ይሰጣሉ፡፡ ምርጫው የሚካሄደው በምስጢር የድምጽ አሰጣጥ ዘዴ ሲሆን መራጩ የሚፈልገውን ዕጩ ስም በአንዲት አነስተኛ ጣውላ ላይ በመጻፍ በትልቅ ቅርጫት ውስጥ ይጥላል፡፡ ከዚያም በየምርጫው ጣቢያ የተሰጠው ድምጽ በትክክል ተቆጥሮ ይፋ ይደረጋል፡፡ የመጀመሪያው ከፍተኛ ድምጽ ያገኘው አሸናፊነቱ ይገለጻል፡፡ ሁለተኛው ተመራጭ በረዳት የምክር ቤት አባልነት እንዲሠራ ይፋ ይደረጋል፡፡ ከፍተኛ ድምጽ ያገኘው የከፍተኛው ምክር ቤት የሆነው በፋሻ የተጠመጠመ መጥረቢያ የሆነውን ምልክት ከፍ አድርጐ ያነሳል፡፡ ይህም የተመራጩን ሰው ሥልጣን ምሉእነት ያመለክታል፡፡ በሌላ አነጋገር በትረ-ሥልጣን መጨበጥ ነው፡፡ አሸናፊው ከጥር 1 ቀን ጀምሮ የሮማን ሪፑብሊክ ለመምራት የሚችል ተመራጭ ሆኖ በከፍተኛ ሥነ-ሥርዓት ወደር የሌለውን ሥልጣኑን ይረከባል፡፡

      ከዚህ በላይ እንደቀረበው በመጀመሪያው ምዕተ ዓለም የነበረውን የሮማን የምርጫ ሥርዓት ማወቅና ለማርከስ ቺቼሮ የተጻፈውን ደብዳቤ በማነበብ ማድነቅ ይቻላል፡፡ ከሁሉ ደግሞ የሚበልጠው አንባቢ የኩንተስ ምክር ምንኛ ምርጫን በማሸነፍ የፖለቲካ ሥልጣንን መረከብ እንደሚቻል የሚማርበትና ኩንተስ የነፃ አስተሳሰብ አራማጅ እንደነበር ያሳያል፡፡

      የኮንተስ ደብዳቤ በዋጋ የማይተመን ምክርን ለዘመነኞቹ የምርጫ ዕጩዎች የሚያቀርብ ሲሆን ቀጥሎ ምርጥ ሀሳቦቹ ቀርበዋል፡-

ለውድ ወንድሜ ማርከስ፣

      አንድ ሰው ሊኖረው የሚገባውን በተፈጥሮ ችሎታ፣ በልምድና በጠንካራ ሥራ የሚገኘውን ክህሎት እንዳለህ ቢታወቅም ስለመጪው ምርጫህ ቀንና ሌሊት እያሰብኩበት ስለሆነ በዚህ ረገድ ሀሳቤን ላካፍልህ እወዳለሁ፡፡

      በእጅህ የያዝከውን ብዙ በጐ ነገሮችህን ተጠቀምበት .... የያዝካቸው ህዝባዊ ግንኙነቶች ሁሉ በአንተ ወገን ናቸው፡፡ በተጨማሪ የነጋዴው ማህበረሰብም እንዲሁ፡፡ የኢጣልያ ከተሞችም ይደግፉሃል፡፡ ከዚህ ቀደም በፍርድ ቤት የቆምክላቸውን ሰዎች አትርሳ፣ እነዚህ ከተለያዩ ማህበራዊ መሠረት የመጡ ደንበኞችህ ናቸው፡፡ ከሁሉም ደግሞ አንተን የሚደግፉትን ከልዩ ማህበራዊ ቡድን የመጡትን አስታውሳቸው፡፡ በመጨረሻም የሚያደንቁህን፣ ካንተ ለመማር የሚፈልጉትን ወጣቶች በሚገባ ተጠቀምባቸው፡፡ በተጨማሪም በየቀኑ ካንተ ወገን የሆኑ የሚታመኑ ጓደኞችህን ሁሉ ልትገለገልባቸው ያስፈልጋል፡፡

      የእነዚህን ቡድኖች መልካም ነገር ለማግኘት ጠቃሚ ምክር ለግሳቸው፣ በምላሹም የእነሱን ምክር ጠይቅ፡፡ ጊዜው ማግኘት ያለብህን ጥቅም የምታሰባስብበት ወቅት ነው፡፡ ሁሉም እዳቸውን የሚከፍሉህ ወቅቱ አሁን መሆኑን አስታውሳቸው፣ በተመሳሳይም የእነሱ ወቅታዊ እርዳታ አንተን ባለ እዳ እንደሚያደርግህ እንዲያውቁ አድርግ፡፡ እንደ አንድ ባዕድ ሰው የመኳንንቱ ድጋፍ በተለይም ከዚህ ቀደም በምክር ቤት ያገለገሉት ድጋፍ ያስፈልግሃል፡፡ ለእነሱም አንተ ጠቃሚያቸው እንደሆንክ እንዲያውቁት ያስፈልጋል፡፡

      ከእነዚህ መኳንንቶች ጋር ግንኙነትህን በሚገባ መኰትኰት ይኖርብሃል፡፡ አንተም ሆንክ ጓደኞችህ አንተ ሁሌም ልማዳዊነትን የምትከተል እንደነበርክ የማሳመን ሥራ ልትሠራ ይገባል፡፡ ስለ ተራ ሕዝባዊነት ለአፍታ እንኳ እንዲያስቡ አታድርግ፡፡ ከተራው ሕዝብ ጋር የተቀራረበ የሚያስመስልህ እንኳን ከሆነ ይህን ያደረከው የፓምፔይን (ዕውቅ ጀኔራል ነው) ድጋፍ ለማግኘት መሆኑን ንገራቸው፡፡ ፓምፔይም ተጽእኖውን ሁሉ ላንተ ሲል ይጠቀማል ወይም ቢያንስ ካንተ በተቃራኒ አይቆምም፡፡

      እንደ ባይተዋርነትህ ሌላው የሚጠቅምህ ነገር ካንተ ጋር የሚፎካከሩት መኳንንት ብቃት ጉዳይ ነው .... እነ አንቶኔዩስና ካቲላይን የመሳሰሉ ዕጩዎችስ ጉዳይ? አደገኛ ተቀናቃኞች ናቸውን? በትክክል ናቸው፤ እንዳንተ ላሉ ዕጩዎች ግን አይደሉም ....

      እንዲያውም እንደ ሁለቱ ካሉ ሰዎች ጋር በመፎካከርህ ዕድለኛ ነህ፡፡ ከልጅነታቸው ጀምሮ በጨካኝነታቸው የሚታወቁ ናቸው፤ አሁን ደግሞ ሴሰኞችና አባካኞች፡፡ አንቶኒዩስ ከምክር ቤት እንዴት እንደተባረረ ታስታውሳለህ? ያኔ ለምክር ቤቱ የፍትህ ጉዳይ ሲወዳደር ሳባዲዩስንና ፖንቴራን ብቻ ነበር ከጐኑ ሊያቆም የቻለው፡፡ ከተመረጠ በኋላ ወደ ገበያ ሄዶ ራሱን ዝቅ አድርጓል፣ በይፋ አንዲት ወጣት ሴት ልጅን ለወሲባዊ ባርነትም ገዝቷል፡፡

      ካቲላይን ከደሃ ቤተሰብ የተወለደና ከእህቱ ጋር በፈንጠዚያ ያሳለፈ፣ከአምባገነኑ ሱላ ጋር በማበር የሮማን ዜጐችና ነጋዴዎችን በመግደል እጁ በደም የተጨማለቀ ነው፡፡ ሌላው ቀርቶ ካኤሲሊያስን የገደለ ነው፡፡ በሮማ ህዝብ ዘንድ ታዋቂ የነበረውን ማሪዮስንም ገድሏል፡፡ ካቲላይን የተዋናዮችና የግላዲያተሮች ጓደኛ ነው - ትገምታለህ? ጋጠ-ወጥ ከመሆኑ የተነሳ ወጣት ወንዶችን በወላጆቻቸው ፊት ለወሲብ ሲያቆሻብል ነበር፡፡ አፍሪካ ውስጥ ምን እንዳደረገ ላስታውስህ? በደንብ ቁጭ ብለህ ጊዜ ሰጥተህ ልትመዝነው የሚገባ ማስረጃ ያኔ በተከሰሰ ጊዜ ቀርቦበታል፡፡መርምር፡፡

ውድ ወንድሜ!

  • ተስፋ አትቁረጥ

      የምርጫ ዘመቻህን እንዴት ማካሄድ እንዳለብህ ካንተ ጋር ለመነጋገር እፈልጋለሁ .... በግልጽ ለመናገር ያህል በሮም ከፍተኛውን የመንግሥት ኃላፊነት ለመያዝ እንደተዘጋጀ ሰው እጅግ ብዙ ጠላቶች ስላለህ ምንም ዓይነት ስህተት መፈፀም የለብህም፡፡

      ለመንግሥት ኃላፊነት መወደደር በሁለት ተግባራት ይከፈላል፣ ይኸውም የጓደኞችህን ድጋፍ በአስተማማኝ ሁኔታ ማግኘትና አጠቃላይ የምላተ ህዝቡን ድጋፍ ማግኘት፡፡ የጓደኞችህን መልካም ድጋፍ በበጐ ምግባር፣ በጥቅማ ጥቅም፣ በቆየ ግንኙነት፣ ሁሌም በመቀራረብና በተፈጥሮአዊ ስበትህ ማግኘት ይቻልሃል፡፡ በምርጫ ጊዜ ግን ጓደኝነትን ከዕለት ተዕለት ኑሮ አንፃር ሳይሆን ከዚያ ባለፈ ሰፊ ሁኔታ ማሰብ ያስፈልግሃል፡፡

      ቤተሰቦችህንና ከቅርብ ካንተ ጋር የተቆራኙትን ሰዎች እንደዋዛ አትመልከት፡፡ ታማኝነት የሚጀምረው ከቤት ነው፡፡ የዕጩን ውድቀት የሚያፋጥኑ አፍራሽ ወሬዎች የሚመነጩት ከቅርብ ሰዎች ነው፡፡ ሁሉም ካንተ ጋር መሆናቸውንና ውጤታማ እንደምትሆን እንደሚፈልጉ አረጋግጥ፡፡ ይህም ጐሳዎችህን፣ ጐረቤቶችህን፣ ደንበኞችህን፣ የቀድሞ ባሮችህንና አሽከሮችህን ጭምር ያጠቃልላል፡፡

      በምርጫ ጊዜ ድምጽ የሚያስገኙ ዋስትናዎች ሦስት ናቸው፡፡ እነሱም ጥቅማ ጥቅም፣ ተስፋና ግላዊ ቅርበት፡፡ እነዚህን ማበረታቻዎች ለትክክለኛ ሰዎች ለመስጠት መሥራት ይኖርብሃል፡፡ ካልወሰኑ ድምጽ ሰጪዎች እንኳ ጥቂት ጥቅማ ጥቅም በመስጠት ድምጻቸውን ልታገኝ ትችላለህ፡፡ ገጽ በገጽ እነዚህን ሰዎች አግኝተሃቸው የደገፉህ ከሆነ ነገ እዳ ከፋያቸው እንደሆንክ እንዲያውቁት አድርግ፡፡

      በተስፋ ያንበሸበሽካቸው ሁሉ በዘላቂነት እንዲያምኑህ ሁሌም ለእርዳታ እጅህን ለመዘርጋት ዝግጁ እንደሆንክ አስመስክር፡፡ ታማኝህ ለመሆናቸው ምስጋናህን ቸራቸው፣ ለአንተ ለሚያደርጉልህ ሁሉ በቅርበት እንደምታውቅ አድናቆትህን ለግሳቸው፡፡

      ሦስተኛዎቹ ደጋፊዎችህ በግላዊ ቅርበት መልካምነትን የሚያሳዩህ ናቸው፡፡ እነሱ መልካምነትን እንዳሳዩህ ሁሉ አንተም ለእነሱ በሚሆን ሁኔታ ቅርበትህን የሚገልጽ መልእክት አቅርብላቸው፡፡ ለምርጫህ በሰሩልህ ቁጥር ከእነሱ ጋር ትስስራችሁ እንደጠበቀ አመላክታቸው፡፡ ከላይ ለቀረቡት ሦስቱ ደጋፊ ቡድኖች እንዴት በምርጫው ሊረዱህ እንደሚችሉ ወስን፤ ለእያንዳንዱ ቡድንም ልዩ ትኩረት በመስጠት ከነሱ ምን እንደምትሻ አስታውቅ፡፡

      በየመንደሩና በየከተማው ሥልጣናቸውን የሚጠቀሙ ቁልፍ ሰዎች አሉ .... ዕውነተኛ ሥልጣን ከሌላቸው መደዴዎች እነዚህን ቁልፍ ሰዎች ለይተህ እወቅ፡፡ በትክክለኛ ሰዎች ተከበብ፡፡የምታምናቸውንና ብሩህ አእምሮ ያላቸውን ሰዎች በአጠገብህ ኮልኩል፡፡ በአንድ ድርጅት ውስጥ ጠቃሚና ጠቃሚነት የሌላቸውን ሰዎች አስቀድሞ መለየት ጊዜህንና ጥሪትህን ከማባከን ይታደግሃል፡፡

ውድ ወንድሜ!

      እነሱ ለምክር ቤት (ለወንበር) የሚሯሯጡ እስኪመስል ድረስ የሚረዱህን የቅርብ ሰዎች ፈልግ፡፡ ጐብኛቸው፣ አነጋግራቸው፣ በትክክል እወቃቸው፡፡ በሚገባቸው ቋንቋ ታማኝነታቸውን አጠንክረህ ለማግኘት ሞክር፡፡ አንተ ጓደኛቸው መሆን እንደምትፈልግ ሁሉ እነሱም ጓደኞችህ መሆንን ይፈልጋሉ፡፡ የአነስተኛ ከተማና የገጠር ሰዎችም ያንተ ጓደኞች መሆን ይፈልጋሉ፡፡ በስማቸው እወቃቸው፤ ግን ደግሞ የዋሆች አይምሰሉህ፡፡ አንድ ነገር ካንተ የሚያገኙ መሆኑን ሲያውቁት ብቻ ነው የሚደግፉህ፡፡ ይህ ከሆነ አንተን ከመርዳት አይቆጠቡም፡፡

      ለነጋዴው ማህበረሰብና ለሀብታም ዜጐች ልዩ ትኩረት ስጥ .... በቁጥራቸው ብዙ ስላልሆኑ የነዚህ ቡድኖች መሪዎችን ለይተህ እወቅ፡፡ የወጣቶችን የመነሳሳት ስሜትና ትኩስ ጉልበት ለመጠቀም ወጣቶችን ከጐንህ አሰባስብ፡፡ ወጣቶች የድምጽ ሰጪዎችን ድጋፍ ያስገኙልሃል፣ ደጋፊ ያሰፉልሃል፣ ወሬ ያሰራጩልሃል፣ በተጨማሪም መልካም እንደሆንክ ሁሉ እነሱም መልካም ያደርጉልሃል፡፡ዝናህን ይነዙልሃል፡፡

  • ጓደኞችህን አቅርብ፣ ጠላቶችህን ደግሞ በጣም አቅርብ

      በየዕለቱ የተለያዩ ሰዎች እንዲከቡህ ማድረግ ያስፈልጋል፡፡ ምን ያህል ሕዝብ በብዛትና በጥራት እንደከበበህ ሲያዩ ድምጽ ሰጪዎች ይመዝኑሃል፡፡ ሦስት አይነት ተከታዮች አሉ፤ እነሱም ቤትህ መጥተው ሠላም የሚሉህ፣ ወደ አደባባይ የሚያጅቡህና የትም በሄድክ ቁጥር የሚከተሉህ ናቸው፡፡

      የመጀመሪያዎቹ አይነት ሰዎች እጅግም እምነት የሚጣልባቸው አይደሉም፣ ከአንድ ዕጩ በላይ ግንኙነት ያደርጋሉ፡፡ ቢሆንም ግን ወደ ቤትህ ስለመጡ መደሰትህን ግለጽላቸው፡፡ ባገኘሃቸው ቁጥር አንተን ለመጐብኘት ስለመጡ ምስጋናህን አቅርብላቸው፡፡ ምንም እንኳ ብዙ እጩዎችን የሚጐበኙ ቢሆንም ልዩ ትኩረት በማድረግህ ብቻ ወደ ራስህ በመሳብህ ጠንካራ ደጋፊዎች ልታደርጋቸው ትችላለህ፡፡ አንዳንዴ ሊሆን እንደሚችለው እንደነዚህ ሰዎች ድጋፋቸው ጠንካራ አለመሆኑን ከሰማህ ወይም ከጠረጠርክ እውነት እንዳልሆነ አድርገህ አስመስል፡፡ የቀረበባቸው ስሞታ እውነት አይደለም የሚሉም ከሆነ የእነሱን ታማኝነት ተጠራጥረህ እንደማታውቅ አስረዳ፡፡ እንደ ጓደኛ እንደምታምናቸው አበክረህ ግለጽላቸው፡፡ ይህን በማድረግህ የመታመን ደረጃቸውን ታሳድጋለህ፡፡

      ወደ አደባባይ ለሚያጅቡህ ደግሞ በየዕለቱ ጥዋት ወደ ቤትህ ከሚመጡት የበለጠ ድርጊታቸውን እንደምታደንቅላቸው እንዲያውቁ አድርግ፡፡ በየእለቱም በየአደባባዩ በመገኘት አጀቡ እንዲደምቅ አድርግ፡፡ ይህ ሁኔታ ብዙ ሰዎችን የሚያስደምም ይሆናል፡፡

      ቀኑን ሙሉ ለሚከተሉህ ደግሞ፣ በፍላጐታቸው ተነሳስተው የሚያደርጉት መሆኑን በመግለጽ ምስጋናህን ቸራቸው፡፡

      ስለ ወዳጅነት አስመልክቼ ብዙ የጻፍኩ ቢሆንም አንዳንድ ማስጠንቀቂያዎችን መስጠት ያስፈልገኛል፡፡ ፖለቲካ በማታለል፣ በእምነት የለሽነትና በክህደት የተሞላ ነው .... ‹‹ሰዎችን በቀላሉ አትመን›› የሚለውን የፀሐፌ ተውኔት ኤፒካርመስን ድንቅ ቃላት አስታውስ፡፡

      ወዳጆችህ እነማን እንደሆኑ ካወቅህ፣ ለጠላቶችህ ደግሞ የተወሰነ እሳቤን ስጥ፡፡ በጠላትነት ሊቆሙ የሚችሉ ሦስት አይነት ሰዎች አሉ፤ እነሱም፡- የበደልካቸው፣ የተጨበጠ ምክንያት ሳይኖራቸው የሚጠሉህና የተቀናቃኞችህ የቅርብ ጓደኞች ናቸው፡፡ ለበደልካቸውና ለጓደኛህ ስትል በተቃራኒያቸው የቆምካቸውን ሰዎች ደግ አድራጊና ይቅርታ ጠያቂ ሁን፡፡ የቅርብ ወዳጅህን ለመርዳት ስትል በተጻራሪነት እንደቆምክና እነሱም ጓደኛህ ከሆኑ ተመሳሳይ ሁኔታ እንደምትፈጽምላቸው አስታውሳቸው፡፡ ካለምክንያታዊነት ለሚጠሉህ ደግሞ፣ ቀና በመሆን አሸንፋቸው፡፡ ወይም በጐ ሥራ አድርግላቸው ወይም እንደምትጠነቀቅላቸው በተግባር አሳይ፡፡ የተቀናቃኞችህ ጓደኛ ለሆኑት ተመሳሳይ ስልት በመጠቀም ርህሩህነትህን አሳያቸው፡፡

  • ማናቸውንም ነገር ቢሆን ቃል-ግባ

      ድምጽ ሰጪዎችን ለማስደመም ሌላው ስልት እነማን እንደሆኑ በትክክል ስታውቅ፣ ግላዊ ትውውቅ ስትፈጥር፣ እጀ ሰፊ ስትሆን፣ ራስህን ስታስተዋውቅ፣ ሁሉም ቦታ ስትገኝና እጅ የማትሰጥ ስትሆን ነው፡፡ አንድን መራጭ ለማስደመም አንዱ ዘዴ ስታስታውሰው ነውና ስሙንና መልኩን ለመለየት በየቀኑ ተግተህ መስራት አለብህ፡፡

ወንድሜ ሆይ!

ምንም እንኳ ብዙ ብቃቶች ቢኖርህም፣ የሌለህን ደግሞ መያዝ አለብህ፡፡ እጅግ በጣም አርኪ ባህርይ አለህ፣ ሁሌም ምግባረ-ቀና ሰው ነህ፡፡ ግን ደግሞ የማሞካሸትን ጥበብ መማር ይኖርብሃል፡፡ ለመደበኛ ህይወት የማሞካሸት ባህርይን መያዝ አዋራጅ ቢሆንም ለሥልጣን ስትሮጥ ግን ጠቃሚ ነው፡፡ ሰውን ሙሰኛ ለማድረግ ካለ ይሉኝታ ማሞካሸትን ከተጠቀምክ ይቅርታ አይደረግልህም፤ ዳሩ ግን ልዩ ፖለቲካዊ ጥቅም ለማግኘት ስትል ግን ካሞካሸህ ተቀባይነት አለው፡፡ አንድ ዕጩ ተወዳዳሪ እስስት ሆኖ ከተገናኘው ሰው ጋር መግጠም፣ አተያዩን የሚገለባብጥና ቢቻልም አነጋገሩን በየሂደቱ የሚለዋውጥ መሆን አለበት .....

      ሮም ከተማን ለቀህ ዬትም አትሂድ! ..... በምርጫ ወቅት ለአንድ ተወደዳሪ እረፍት የለም፡፡ በከተማውና በየአደባባዩ በመገኘት ለመራጮች ዲስኩር አድርግ፣ በሚቀጥለው ቀንም በተከታታይ እንዲሁ አድርግ፡፡

      በቀጥታም ቢሆን ብዙ መራጮች ላይ ቀጥተኛ ተጽእኖ ባይኖረውም ለአንድ ዕጩ ተወዳዳሪ እጀ-ሰፊነት አስፈላጊ ነገር ነው፡፡ በድግስ ላይ ለጓደኞችህ መልካም እንደሆንክ ሰዎች ሁሉ መስማት ይፈልጋሉ፡፡ ስለዚህ ለሁሉም ጐሣ መሪዎች አንተና ወዳጆችህ በግብዣው ላይ በመገኘታችሁ መደሰታችሁን አረጋግጥ፡፡ ካንተ ለሚጠብቁ ሁሉ ቀድመህ በመድረስ እጀ-ሰፊነትህን አስመስክር፡፡ ቤትህ ለሁሉም ክፍት ይሁን፣ ከሁሉ ደግሞ አቀራረብህንና የፊት ገጽህ ግልጽ እንዲሆን አድርግ፣ ይህ ዜዴ ነው ወደ ሰው ነብስ መሹለኪያ መስኰት፡፡

      አንድ ሰው የማይቻል ነገር እንድታደርግለት ሲጠይቅህ፣ ለምሳሌ ያህል ከጓደኛህ በተቃራኒ እንድትቆም ሲፈልግ አጥብቀህ ተቃወም፤ ለጓደኛህ ከፍተኛ ኃላፊነት እንዳለብህ ግለጽለት፡፡ በሌላ ነገር ልትክሰው እንደምትፈልግ ንገረው ....

      ያ የምርጫ ዘመቻ ጠቢብ ፖለቲከኛው ኮታ(Cotta)፣ ‹‹ለማንም ማናቸውንም ነገር ቃል ግባ!›› ያለውን አባባል አስታውስ፡፡ ቃል የገባኸውን ነገር ሳትፈጽም ከቀረህ ጉዳቱ ቀላል ነው፤ የሚጐዳውም ሰው መጠን አነስተኛ ነው፡፡ ዳሩ ግን ቃል ያልገባህ እንደሆን ውጤቱ ከባድ ይሆናል፤ በብዙ ድምጽ ሰጪዎች ዘንድም ንዴትን ያጭራል፡፡ ካንተ ርዳታ የሚፈልጉ ሁሉ ይህን መስማት አይሹም፡፡ በአደባባይ ላይ ተስፋ ያልሰጠሃቸው አነስተኛ ሰዎች ቢከፉ ይሻላል ከቤትህ ፊት ለፊት የተሰበሰቡ ብዙ ሰዎች ተስፋ ከሚያጡብህ ....

      ዋነኛው የምርጫ ዘመቻህ አካል ለሕዝቡ ተስፋ መስጠትና በአንተ መልካም እምነት እንዲኖራቸው ማድረግ ነው፡፡ በሌላ በኩል ለምክር ቤቱም ሆነ ለህዝቡ አንተ የምትሰጠው ልዩ ተስፋ የለም፡፡ ሁሌም ቢሆን ደብዛዛ የሆነ አጠቃላይ ጉዳይ ላይ አትኩር፡፡ ለምክር ቤቱም ቢሆን ነባር ሥልጣኑንና ልዩ ክብሩን እንደምትጠብቅ ተናገር፡፡ ነጋዴዎችና ሀብታሞች አንተ ለመረጋጋትና ሰላም መቆምህን ይወቁ፡፡ ለተራው ሰው ደግሞ የእነሱ ወገን እንደሆንክ በንግግርህና በፍርድ ቤት ተግባርህ አስተማምነህ ንገራቸው፡፡

      የእኛ ከተማ የሰው ልጅ የተበሻቀጠበት፣ የሸፍጠኞችና የሴራ ማደራጃ፣ የሰይጣናዊ ምግባሮች ማከማቻ ሥፍራ ናት፡፡ ዞር ባልክ ቁጥር የምትመለከተው መታበይን፣ ልበ-ደንዳናነትን፣ ክፋትን፣ ኩራትንና ጥላቻን ነው፡፡ በዚህ ዓይነት ምስቅልቅል ዓለም የመረጥከውን መንገድ የሙጥኝ ብለህ መጓዝ አለብህ፡፡ የሮማን ሕዝብ ወደ ራስህ ወገን ለመሳብ አቻ የሌለው የንግግር ችሎታህ ይጠቅምሀል፡፡ ተቀናቃኞችህ መደለያ በመጠቀም ደጋፊዎችን ወደ ራሳቸው ሊያዞሩ ይችላሉ፡፡ ብዙ ጊዜ ደግሞ ይኸ ይሠራል፡፡ ግን ታዲያ ድርጊታቸውን በቅርበት እንድትከታተልና ወደ ፍርድ እንደምታቀርባቸው ሊያውቁት ይገባል፡፡ ትኩረትህንና የንግግር ችሎታህን እንዲሁም በነጋዴው ማህበረሰብ ዘንድ ያለህን ተጽእኖ ስለሚያውቁ ግን ሊፈሩህ ይችላሉ፡፡ በሙስና ጉዳይ ተቀናቃኞችህን ወደ ክስ ትወስዳለህ ማለት ግን አይደለም፤ ዳሩ ልትገትራቸዉ እንደምትችል ብቻ ይወቁት፡፡ ከመደበኛ ክስ በላይ ፍራቻ ይበልጥ ይሠራል፡፡ በተጭበረበረ የምርጫ ሂደት ውስጥ እንኳ ቢሆን ብዙ ድምጽ ሰጪዎች ለሚያምኑበት ሰው ድጋፋቸውን ይሰጣሉ፡፡

      ወንድሜ ሆይ!

ማለት የምችለው ይህን ብቻ ነው፡፡ ካንተ በላይ ስለ ፖለቲካና ምርጫ አውቃለሁ ማለት አይደለም፡፡ ዳሩ ግን ባተሌ መሆንህን ስለማውቅ እነዚህን ተራ ህጐች በጽሑፍ ላቅርብ ስል ነው መሞጫጨሬ፡፡

***

      ከዚህ በኋላ ምን ሆነ? በኩንተስ የተጠቀሱ የምርጫ ደንቦችን በመጠቀም ማርከስ የምክር ቤት ምርጫን አሸነፈ፤ ከማናቸውም ዕጩ ተወዳዳሪ በላይ የድምጽ ብልጫ አገኘ፡፡ አንቶኒዩስ ካቲላይንን በአንስተኛ ልዩነት አሸንፎ የሁለተኛው ምክር ቤት አባል ሆነ፡፡ ካቲላይን በሚቀጥለው ዓመት ተወዳድሮም ተሸነፈ፡፡ ሪፑብሊኩን በኃይል ለመጣል ሠራዊት አደራጀ፡፡ ማርከስ በምክር ቤት አባልነቱ ሴራውን በማጋለጥ ምክር ቤቱ በካቲላይን ላይ ጦርነት እንዲያውጅ አደረገ፡፡ ካቲላይን በዚያ ጦርነት ተገደለ፡፡ ሁለቱ ወንድማማቾች ማርከስና ኩንተስ ከሁለት አሥርተ ዓመታት በኋላ በተደረገው የርስ በርስ ጦርነት ተገደሉ፡፡ የርስ በርሱ ጦርነትም የሪፐብሊኩ ውድቀት ሆኖ የሮማ ኢምፓየር እንዲመሠረት መንገድ ከፈተ፡፡

ይምረጡ
(0 ሰዎች መርጠዋል)
1012 ጊዜ ተነበዋል

Sendek Newspaper

Bole sub city behind Atlas hotel

Contact us